Belangrijker nog is de termijn: de aangifte moet binnen zes maanden na het overlijden worden ingediend. Die termijn is te verlengen met nog eens zes maanden, maar alleen als u dat binnen de eerste vijf maanden aanvraagt. Wie hem laat verlopen, betaalt rente en boete over een aanslag die met korting bijna nul had kunnen zijn.
Wat uw erfgenamen moeten regelen
- Overlijdensakte, met een apostille en een beëdigde vertaling als het overlijden buiten Spanje plaatsvond.
- Certificado de últimas voluntades, een uittreksel uit het Spaanse testamentenregister waaruit blijkt of er een Spaans testament is.
- Een Europese verklaring van erfrecht, aan te vragen bij de Nederlandse notaris. Die wordt in heel de Unie erkend en is doorgaans sneller dan een Spaanse acte.
- Een NIE-nummer voor elke erfgenaam; zonder dat nummer kan er niets worden ingeschreven of aangegeven.
- De aceptación de herencia, de aanvaarding van de nalatenschap, bij een Spaanse notaris.
- De aangifte en betaling van de successiebelasting binnen zes maanden.
- Inschrijving van de nieuwe eigenaren in het Registro de la Propiedad.
Reken op zes maanden tot een jaar en op kosten van € 2.000 tot € 6.000 aan notaris, gestoría, vertalingen en inschrijving, los van de belasting.
De successiebelasting per regio
| Regio | Korting voor partner, kinderen en ouders |
|---|---|
| Illes Balears | 100% |
| Canarias | 99,9% |
| Andalucía | 99% |
| Comunitat Valenciana | 99% |
| Madrid | 99% |
| Región de Murcia | 99% |
| Cataluña | progressief, met kortingen |
Als inwoner van de Europese Unie mogen uw erfgenamen de regels toepassen van de comunidad waar het huis ligt. Dat recht bestaat sinds een uitspraak van het Europese Hof en het is het verschil tussen een symbolisch bedrag en een echte aanslag.
Bovenop de successiebelasting komt de plusvalía municipal, de gemeentelijke heffing over de waardestijging van de grond sinds de vorige overdracht. Die geldt ook bij vererving.
Er is geen verdrag
Nederland en Spanje hebben geen belastingverdrag voor de erfbelasting. Nederland heft over de wereldwijde nalatenschap van een inwoner en verrekent de Spaanse heffing op grond van het besluit ter voorkoming van dubbele belasting.
Dat verrekenen werkt alleen als er in Spanje ook werkelijk is betaald. Bij een korting van 99% blijft er nauwelijks iets te verrekenen, en betaalt Nederland de rekening. Dat is een uitkomst die veel mensen niet verwachten: de Spaanse regionale korting verlaagt uw totale erfbelasting dus minder dan zij lijkt te doen.
Welk erfrecht geldt?
Onder de Europese erfrechtverordening geldt het recht van het land waar de erflater zijn gewone verblijfplaats had. Woonde u in Nederland, dan is Nederlands erfrecht van toepassing op uw hele nalatenschap, inclusief het Spaanse huis. U kunt in uw testament uitdrukkelijk voor het recht van uw nationaliteit kiezen; doe dat, want het maakt de afwikkeling eenduidig.
Zonder die keuze en zonder testament kan er discussie ontstaan over de vraag welk recht geldt, en dat kost tijd op het moment dat de zesmaandentermijn loopt.
Een Spaans testament: doen of niet?
Het is niet verplicht, maar het versnelt de afwikkeling aanzienlijk. Een Spaans testament dat alleen over uw Spaanse bezittingen gaat, wordt opgemaakt bij een Spaanse notaris, wordt geregistreerd in het centrale testamentenregister en kost enkele honderden euro's.
Let op dat het Spaanse testament uw Nederlandse testament niet per ongeluk herroept. Laat beide notarissen naar elkaars stuk kijken; dat is de meest gemaakte fout op dit onderwerp.
Waar erfgenamen op vastlopen
- De termijn van zes maanden. Verlenging aanvragen kan alleen binnen de eerste vijf maanden.
- Geen NIE-nummer. Elke erfgenaam heeft er een nodig; dat aanvragen vanuit Nederland kost weken.
- Betalen vóór inschrijven. De belasting moet betaald zijn voordat de eigendom kan worden overgeschreven, en het huis kan dus niet worden verkocht om de belasting te betalen.
- Meerdere erfgenamen. Iedereen moet tekenen, en als één erfgenaam niet meewerkt, staat alles stil.
- Openstaande lasten. Achterstallige IBI en bijdragen aan de comunidad blijven op de woning rusten.
Wat u nu kunt regelen
- Een testament met een uitdrukkelijke rechtskeuze, in Nederland of in Spanje.
- Overweeg een Spaans testament voor uw Spaanse bezittingen, afgestemd op het Nederlandse.
- Zorg dat uw erfgenamen weten waar de escritura, de aanslagen en de verzekeringspolis liggen.
- Vraag alvast NIE-nummers aan voor de erfgenamen die het huis zullen krijgen.
- Laat uitrekenen wat de aanslag in uw regio zou zijn; bij een woning boven de zeven ton loont dat.
In het kort
- Aangifte binnen zes maanden; verlenging alleen aan te vragen binnen vijf maanden.
- Kortingen tot 99% of 100% in de meeste kustregio's.
- Als EU-inwoner mogen erfgenamen de regionale regels toepassen.
- Geen verdrag met Nederland; Nederland verrekent wat in Spanje is betaald.
- Elke erfgenaam heeft een NIE-nummer nodig.
- De belasting moet betaald zijn vóór de eigendom kan worden ingeschreven.
Peildatum 1 september 2026. Regionale regels veranderen; laat uw situatie door een Spaanse notaris of gestor toetsen. Meer in de landgids Spanje.
